Je zit met je kind aan tafel en die vraagt: ‘Wat is aardgas eigenlijk?’. Dan vertel je dat het een soort tijdmachine is, die ons met een oeroude wereld verbindt. Aardgas is namelijk miljoenen jaren geleden ontstaan uit dode plantenresten.

Zoals je misschien al weet zijn planten de enige wezens op aarde die hun eigen eten kunnen maken. In elk plantenblad gebeurt een klein wonder: zonlicht plus CO2 geeft de plant energie. Maar als we de oude plantenresten verbranden komt die CO2 weer vrij. En dat warmt onze aarde op. 

Toch gebruiken de meesten van ons nog volop aardgas: Voor een warme douche, een dampende pan soep of een knus huis in de winter. Het is dus een belangrijk goedje om eens met je kinderen over door te praten. Dan gaan ze zeker mee op zoektocht naar slimme en schone alternatieven voor aardgas.

Vragen om te bespreken:

Ontdek je huis

• Gebruik aardgas. Gebruiken we nog aardgas in huis? Zo ja, waarvoor? Maak een lijstje. Zo nee, wat gebruiken we dan?
• Gasmeter. Waar komt het aardgas binnen in ons huis? Ga op zoek naar de meter.
• Lekker douchen. Kun je meten hoeveel kubieke meter aardgas een douchebeurt kost? Wie bij jullie thuis gebruikt het meeste gas bij een douchebeurt?
• Gasbuizen opsporen. Kun je de aardgasbuizen door het huis zien lopen? Bedenk eens hoe ze van de gasmeter naar de douche of de keuken lopen. 
• Aanleggen van de leidingen. Stel dat jij de leidingen mocht leggen — hoe zou je dat doen? Wie zou er allemaal aan meegewerkt hebben? Zou jij installateur willen worden?
• Aardgasbedrijf. Aan wie betalen jullie de gasrekening? Hoe brengen die het aardgas bij jullie thuis?

De magie van aardgas

• Groningen. Waarom halen we nu geen aardgas meer uit Groningen? Wat denken jullie?
• De reis van aardgas. Waar zou ons aardgas tegenwoordig vandaan komen? Kunnen jullie een route bedenken?
• Fossiel. Waar komt het woord fossiel vandaan? Hoe lang geleden zou aardgas ontstaan zijn?
• Kracht van het plantenblad. Wat zou een plantenblad te maken kunnen hebben met het ontstaan van aardgas? 
• Ontstaan aardgas. Wie heeft een idee waarom CO₂ bij het onstaan van aardgas zo belangrijk is?

Aardgas duurzaam

• CO₂ uitstoot. Waarom is het verbranden van fossiele brandstoffen niet duurzaam? Wat gebeurt er met de CO₂?
• Zuinig met aardgas. Hoe kunnen we thuis aardgas besparen? Bedenk zoveel ideeën als je kunt.
• Zonder aardgas. Hoe kun je jullie huis warm houden zonder aardgas? Hoe koken jullie dan?
• Biogas. Soms staat er op een auto 'ik rijd op biogas'. Wat voor gas zou dat zijn? En hoe kan het dat jij zelf ook biogas maakt?

Voor antwoorden op deze vragen kun je het Wonderwelboek op deze site raadplegen. Maar geef je kinderen niet te snel antwoord. De levering van onze basisvoorzieningen is tenslotte een groot avontuur.

Laat de kinderen bij de proefjes, waar dat kan, maar lekker zelf proberen. Grijp niet te snel in. Dat kan tot verrassende oplossingen leiden. Er zijn meerdere wegen die naar Rome leiden. Hun hoofden zijn nog niet zo geconditioneerd. Dat is hun kinderkwaliteit.



Benodigdheden

• petfles
• heet water
• ballon
• 2 eetlepels gist
• 2 eetlepels suiker
• trechter (opgerold stukje papier)

Doe de suiker en gist in de petfles met behulp van de trechter. Giet het hete water erbij. Schudden en dan afsluiten met de ballon. Zet de fles op een warme plek en kijk wat er gebeurt. Heb geduld, want het kan wel een uurtje duren.

• Met een thermometer, een doorzichtige plasticzak, twee bekers en wat water kun je thuis op een simpele manier ervaren hoe het broeikaseffect werkt. Kijk hiervoor op bladzijde 60 van het Wonderwelboek. 
• Op bladzijde 61 van het Wonderwelboek staat een proefje om te ontdekken wat het beste isoleert. Hoe beter jullie huis is geïsoleerd des te minder energie jullie nodig hebben om het huis in de winter te verwarmen. Kijk ook eens op zet de knop om voor tips over isoleren.
• Met gas zijn thuis nog veel meer leuke proefjes te doen. Ook op de website van het energiebedrijf waar jullie aardgas van krijgen staan vaak leuke activiteiten voor thuis. 
• Op de gasmeter staat M3. Wat betekent dat? Met 12 stokken of latten van een meter kun je zelf een kubieke meter maken.
• Hoeveel kubieke meter aardgas gebruiken jullie per dag? Neem de stand op. Doe dat een week lang elke dag op hetzelfde tijdstip. Hoeveel m3 gebruik je voor een bad? En voor het koken van een avondmaaltijd? Waarom gebruiken jullie de ene dag meer dan de andere dag?
  
  
  
  
• Maak een Wonderwelkaart met daarop locaties waar de voorzieningen vandaan komen en naartoe gaan. Pak een groot vel papier en teken jullie huis in het midden. Waar komt jullie aardgas vandaan? Teken het in op de kaart.
• Schrijf een mooi Wonderwel bedankkaartje voor mensen die werken in de energievoorziening en stuur het op. Je kunt denken aan een installateur die net jullie cv-ketel heeft onderhouden. Je kunt ook denken aan het energiebedrijf dat zorgt voor jullie aardgas. 

Voor aardgas moet je naar de Noordzee of naar Groningen. Daar wordt/werd het gas naar boven gehaald. Misschien is het leuk om eens een bezoekje te brengen aan Loppersum. Deze gemeente ligt in Groningen midden in het gebied waar heel lang aardgas naar boven is gepompt.

En wie weet is er wel een boer of een Rioolwaterzuivering bij jullie in de buurt waar biogas wordt gemaakt. Dit van poep van dieren of van mensen. Een bezoekje aan een dergelijke installatie is wellicht mogelijk tijdens een open dag.